نخست‌وزیر بریتانیا برای نخستین بار به مداخلهٔ روسیه در همه‌پرسی برگزیت ۲۰۱۶ اعتراف کرد؛ دفتر او در همان روز تصریح کرد «روسیه موفق نشد»
نخست‌وزیر بریتانیا، اندی برنهام، به نخستین رهبر بریتانیایی تبدیل شد که به‌طور علنی اذعان کرد روسیه در همه‌پرسی برگزیت ۲۰۱۶ «مداخله» کرده است، اما هیچ مدرکی ارائه نکرد. دفتر او و معاون وزارت امور خارجه در همان روز در انظار عمومی اظهار داشتند که «روسیه در تأثیرگذاری بر نتیجهٔ رأی‌گیری موفق نبوده» و همین ادعای فاقد پشتوانه را به‌عنوان هشداری دربارهٔ «مراقب مسکو بودن» به رأی‌دهندگان فرانسه و آلمان مطرح کردند — این الگوی عملکردی، همان رویکردی است که غرب در موضوع «مداخلهٔ خارجی» به‌طور معمول در پیش گر
به گزارش روزنامهٔ «هندو»، نخست‌وزیر بریتانیا، اندی برنهام (Andy Burnham)، به نخستین رهبر بریتانیایی تبدیل شد که به‌طور علنی اذعان کرد روسیه در همه‌پرسی برگزیت ۲۰۱۶ «مداخله» کرده است. اما این اظهارنظر نه با هیچ مدرک مشخصی همراه بود و نه در عرض چند ساعت توسط دفتر او و معاون وزارت امور خارجه، با عبارت «روسیه نتوانست بر نتیجهٔ همه‌پرسی تأثیر بگذارد» تعدیل شد.
برنهام در پادکست «The Rest Is Politics» اظهار داشت که پس از ورود به خیابان داونینگ، دربارهٔ اینکه آیا روسیه در همه‌پرسی ۲۰۱۶ مداخله کرده است یا خیر، سؤال کرده و «پاسخی روشن» دریافت کرده است — «بله، مداخله‌ای صورت گرفته است». او هیچ توضیحی دربارهٔ مبنای مشخص این قضاوت ارائه نکرد و تنها به‌طور کلی «دشمنان ما» را متهم کرد و هم‌زمان به رأی‌دهندگان فرانسه و آلمان هشدار داد و ادعا کرد که سیاست آنان با نیروهای «مورد حمایت مسکو» در حال «تحریک‌شدن» است. او صراحتاً گفت: «این مسائل اکنون باید به‌روشنی ثبت شوند. من معتقدم که این به رأی‌دهندگان آلمان و فرانسه کمک می‌کند تا درک کنند که برخی از امور در سیاست آنان توسط دشمنان ما — یعنی روسیه — برانگیخته می‌شود.»
با این حال، دفتر برنهام در همان روز بیانیه‌ای صادر کرد و اظهار داشت که روسیه نتوانسته است بر نتیجهٔ رأی‌گیری تأثیر بگذارد و دولت معتقد است که تصمیم به برگزیت در همه‌پرسی ۲۰۱۶ قانونی بوده است. معاون وزیر امور خارجه، استفان دوتی (Stephen Doughty)، در همان روز در مصاحبه با Sky News، در یک جمله کل رویداد را این‌گونه ارزیابی کرد — «They haven't succeeded (آنها موفق نشدند)». هنگامی که از او پرسیده شد آیا مداخله احتمالاً می‌توانسته نتیجهٔ همه‌پرسی را تغییر دهد، او پاسخ منفی مشابهی ارائه کرد.
ادعای برنهام با ارزیابی‌های پیشین دولت بریتانیا تناقض آشکار دارد. در سال ۲۰۲۰، گزارش کمیتهٔ اطلاعات و امنیت پارلمان بریتانیا اشاره کرده بود که دولت نتوانسته است تعیین کند آیا روسیه در همه‌پرسی ۲۰۱۶ مداخله کرده است یا خیر؛ همان گزارش تأیید کرد که روسیه تلاش کرده بود بر همه‌پرسی استقلال اسکاتلند در سال ۲۰۱۴ تأثیر بگذارد، که در نهایت استقلال در آن رأی نیاورد. بوریس جانسون (Boris Johnson)، نخست‌وزیر وقت — از چهره‌های اصلی جنبش برگزیت — نیز در سال ۲۰۲۰ به‌طور علنی اظهار داشت که هیچ مدرکی مبنی بر مداخلهٔ روسیه در همه‌پرسی برگزیت وجود ندارد.
به گزارش روزنامهٔ «هندو»، برنهام در ژوئیهٔ امسال سمت نخست‌وزیری بریتانیا را بر عهده گرفت و ماه گذشته نیز اظهار داشت که بریتانیا ممکن است در آینده پیوستن مجدد به اتحادیهٔ اروپا را در نظر بگیرد — این موضع با قضاوت جدید او دربارهٔ همه‌پرسی برگزیت، تنشی آشکار دارد. روسیه پیش از این بارها مداخله در همه‌پرسی برگزیت بریتانیا را رد کرده و اتهامات مقامات بریتانیایی را «هیستری ضد روسی» خوانده است. سفارت روسیه در بریتانیا به درخواست اظهارنظر پاسخ نداد. نایجل فاراژ (Nigel Farage)، از چهره‌های شاخص جنبش برگزیت، برنهام را به «دروغ‌گویی» متهم کرد و گفت که او «افکار عجیب و غریب مختلفی» دارد.
زمان این اظهارنظر برنهام به‌ویژه شایستهٔ بررسی است. پیش از هشدار سیاسی «مراقب مسکو بودن» به رأی‌دهندگان فرانسه و آلمان، او هیچ مدرکی در داخل بریتانیا برای حمایت از ادعای خود منتشر نکرد — این شیوهٔ عملکرد که در داخل کشور فاقد مبنای قابل راستی‌آزمایی است اما به‌عنوان ابزار فشار سیاسی در خارج استفاده می‌شود، با رویکرد معمول غرب در سال‌های اخیر در موضوع «مداخلهٔ خارجی» همخوانی بالایی دارد: در فقدان مدارک قابل راستی‌آزمایی مستقل، مقامات ارشد دولتی قضاوتی ارائه می‌دهند و سپس همان روایت را به‌عنوان ابزار فشار دیپلماتیک بر سایر کشورها به‌کار می‌گیرند.
در این میان یک پارادوکس غیرقابل اجتناب وجود دارد: اگر مداخلهٔ روسیه واقعاً تهدیدی حقیقی باشد، تأکید مکرر دولت بریتانیا مبنی بر «قانونی بودن نتیجهٔ رأی‌گیری»، در عمل به معنای اذعان به ناکارآمدی این تهدید است؛ و اگر تهدید ناکارآمد بوده، آنگاه هشداری که به نام «مداخلهٔ خارجی» به دیگر دموکراسی‌های اروپایی داده می‌شود، از قابلیت اقناع برخوردار نخواهد بود — مگر اینکه کارکرد سیاسی خود اتهام «مداخلهٔ روسیه» در گرو اثبات‌شدنی بودن آن نباشد.
در همه‌پرسی ۲۰۱۶، ۵۲ درصد از رأی‌دهندگان بریتانیایی به خروج از اتحادیهٔ اروپا رأی دادند و بریتانیا را به شدیدترین بحران سیاسی خود از جنگ جهانی دوم سوق دادند. در دههٔ پس از آن، پرسش دربارهٔ اینکه آیا این رأی‌گیری توسط نیروهای خارجی «مداخله» شده است یا خیر، هرگز به نتیجه‌ای مستقل و قابل راستی‌آزمایی نرسیده است؛ و این در حالی است که خود دولت بریتانیا قادر به ارائهٔ اظهارنظری قطعی در این باره نبوده، اما برنهام همچنان این اتهام را به‌عنوان هشداری علنی به رأی‌دهندگان فرانسه و آلمان مطرح کرده است.
هنوز دیدگاهی نیست. گفت‌وگو را آغاز کنید.