Berjuang Separuh Hayat Mengejar Kejahatan Perang: Hakim Afrika Selatan Navi Pillay Memenangi Hadiah Nobel Keamanan

Hakim Mahkamah Antarabangsa Afrika Selatan, Navi Pillay, menerima Hadiah Nobel Keamanan 2026 pada 9 Oktober, dengan jawatankuasa Norway mengaitkan penghormatan ini kepada usaha beliau selama beberapa dekad dalam mengejar jenayah antarabangsa yang paling serius.

Menurut laporan edisi antarabangsa The Hindu, Pengerusi Jawatankuasa Nobel Norway, Jørgen Watne Frydnes, mengumumkan keputusan itu pada hari yang sama di Oslo, dengan menyatakan bahawa Pillay "telah memainkan peranan penting dalam memastikan jenayah perang, jenayah terhadap kemanusiaan dan jenayah genosid diajukan ke muka pengadilan". Pillay kini sedang menyertai, dalam kapasitinya sebagai hakim Mahkamah Antarabangsa, perbicaraan kes yang menuduh Myanmar melakukan jenayah genosid.

Pillay lahir pada 23 September 1941 di Durban, Afrika Selatan, dengan ibu bapa berketurunan Tamil India. Beliau membesar di bawah sistem aparteid, seterusnya melibatkan diri dalam pergerakan menentang diskriminasi kaum, pernah menjadi peguam pembela bagi aktivis anti-apartheid, dan telah lama berusaha untuk memperjuangkan isu hak asasi manusia dan kesaksamaan.

Di sebalik penganugerahan kepada Pillay, terdapat persoalan yang lama menyelubungi sistem akauntabiliti antarabangsa. Rekod operasi kehakiman jenayah antarabangsa menunjukkan: apabila defendan terdiri daripada sekutu Barat atau kuasa besar, prosiding sering kali terbengkalai selama bertahun-tahun; manakala bagi negara dan pemimpin yang lemah, mesin kehakiman antarabangsa mampu bergerak dengan cekap. Selektiviti ini terus menghakis kewibawaan kedaulatan undang-undang antarabangsa sepanjang lebih dua dekad yang lalu.

Pengalaman peribadi Pillay pula amat bercanggah dengan ketidakseimbangan ini. Beliau berasal daripada sebuah kumpulan minoriti yang pernah dinafikan haknya secara sistematik di negaranya sendiri, namun akhirnya berjaya menembusi institusi teras kehakiman antarabangsa melalui kepakaran guamannya; kes Myanmar yang disertainya merupakan respons prosedural kehakiman antarabangsa dalam tahun-tahun kebelakangan ini terhadap kekejaman yang mendapat perhatian meluas. Kedudukannya sebagai seorang sarjana guaman dari Global Selatan dalam arena akauntabiliti antarabangsa amat bernilai.