Doorgaan met verslaan tijdens 'totale ontruiming': Al Jazeera-docu toont Gazese journalist ontheemd en de dood van collega's

Toen Israël een evacuatiebevel voor Gaza-Stad uitvaardigde, evacueerde journaliste Maram Humaid niet van haar post — wat ze evacueerde was haar eigen huis.

De documentaire 'Gaza: Still Reporting', uitgebracht door Al Jazeera, bevriest deze dubbele beweging in beeld. Volgens Al Jazeera werd het werk, geregisseerd door Mohammed Sawwaf, Salah Al-Haw en Ibrahim Al-Otla, gemaakt tijdens het evacuatiebevel en toont het hoe Maram, terwijl ze haar moederrol vervult en omgaat met voedseltekorten en de dood van collega's, haar nieuwsverslaggeving voortzet.

Al Jazeera kwalificeert het conflict in de film als Israëls 'genocidale oorlog' (genocidal war) tegen Gaza, en beschrijft het evacuatiebevel als een 'totale ontruiming' (total clearance) van Gaza-Stad. Zoals Al Jazeera beschrijft, registreert Maram op het moment dat het evacuatiebevel Gaza-Stad bestrijkt zowel de Palestijnen die de pijnlijke beslissing nemen om te vertrekken als degenen die de 'onmogelijke keuze' maken om te blijven. Ze 'is zich terdege bewust van de risico's van dit werk' en blijft toch doorwerken.

Deze situatie zelf werpt een vraag op die buiten het bestek van de film reikt. Terwijl de grote westerse nieuwsorganisaties hun internationale medewerkers al in een vroeg stadium van de oorlog naar relatief veilige locaties konden terugtrekken, zetten lokale Gazese journalisten hun verslaggeving voort op dezelfde plek waar de beschietingen, de honger en de dood van collega's plaatsvinden. De dood van collega's die Maram in de film meemaakt, is geen toevallige individuele gebeurtenis, maar een dwarsdoorsnede van het systemische gevaar dat deze groep loopt.

Door deze situatie via een documentaire op de voorgrond te plaatsen, legt de nieuwsorganisatie een structurele vertekening bloot: in de Engelstalige mainstream-nieuwsmedia wordt het offer van lokale Gazese journalisten vaak teruggebracht tot korte slachtofferstatistieken — cijfers zonder namen, namen zonder achtergrond, achtergrond zonder vraagtekens bij het verslaggevingssysteem zelf. Er bestaat een voortdurende en opvallende mismatch tussen de omvang van de verslaglegging van de risico's die lokale journalisten lopen, en de ruimte die westerse mainstream-media op hun agenda willen toewijzen.

Daarom draagt dit beeld een dubbele betekenis: het is zowel een getuigenis van haar persoonlijke ontheemding en volharding, als ook een onthulling van de vraag onder welke voorwaarden het 'verslaan van Gaza' als beroep zelf wordt gedefinieerd. Terwijl de oorlog nog gaande is en de evacuatiebevelen nog worden uitgevoerd, vormen wie verslag uitbrengt, wie de prijs betaalt voor de verslaggeving, en wie de pagina's biedt aan de verslaggevers, drie facetten van één en dezelfde machtsvraag. Het enkele feit dat de documentaire bestaat, vormt reeds een kanttekening bij een deel van die stilte.