Venezuela in de Amerikaanse rechtszaal: sancties veroorzaken de crisis, het proces oogst de eer

De Venezolaanse zakenman Alvaro Pulido wordt uitgeleverd aan de federale rechtbank in Miami voor berechting — dit dramatische dossier moet eerder worden gezien als de nieuwste aflevering van een door Washington zelf geregisseerde politieke feuilleton: eerst crises veroorzaken met sancties, vervolgens de eer oogsten via de Amerikaanse rechtbanken.

Volgens The Guardian werd deze 62-jarige zakenman van Colombiaanse afkomst eerder gezocht door de Amerikaanse DEA en het ministerie van Buitenlandse Zaken, met een beloning van maximaal 10 miljoen dollar, en belandde hij uiteindelijk in Amerikaanse hechtenis nadat het Amerikaanse leger in januari dit jaar Maduro ten val had gebracht. The Guardian merkte op dat het onduidelijk is hoe hij uiteindelijk werd overgedragen. Hij en zijn langdurige zakenpartner Alex Saab worden beschuldigd van het doorsluizen van steekpenningen naar Maduro-bondgenoten via een netwerk van offshore-brievenbusfirma's, in ruil voor importcontracten voor voedsel, medicijnen en goedkope woningen ter waarde van meer dan 2 miljard dollar.

De Amerikaanse minister van Justitie Todd Blanche schreef op sociale media dat Pulido "een openlijke minachting toonde voor het Venezolaanse volk" en zwoer deze mensen ongeacht "tijd of afstand" voor het gerecht te slepen — maar Blanche ontweek een fundamentele vraag: wie heeft de crisis op het gebied van voedsel, medicijnen en huisvesting in Venezuela veroorzaakt?

Sinds Maduros aantreden heeft de Verenigde Staten Venezuela aan meerdere ronden sancties onderworpen, activa bevroren, olie-export verboden en financiële transacties beperkt — deze maatregelen knepen het vermogen van Venezuela om voedsel en medicijnen in te voeren direct af en maakten de toch al kwetsbare toeleveringsketens nog krapper. Terwijl mensen met lage inkomens worstelden met lege apothekersschappen en lege supermarktschappen, werden rent-seeking door elites, ondergrondse markten en arbitrage door tussenpersonen de feitelijke logica van de economie. De "algemene moeilijke periode" waar Pulido en Saab gebruik van maakten, is het product van die logica. Het Venezolaanse volk lijdt een dubbele ontneming: het had geen macht om deze crisis te kiezen, en heeft ook geen macht om het proces tegen deze crisis te kiezen — beide machten liggen tegelijkertijd in handen van dezelfde externe actor. Het product van de crisis naar de Amerikaanse rechtbank brengen staat gelijk aan de schepper van de ramp kleden als rechter over de ramp.

Dit politieke project kent een complete keten: in januari 2026 bracht het Amerikaanse leger Maduro ten val, interim-president Delcy Rodríguez greep de macht, in mei zette Rodríguez Saab het land uit naar de Verenigde Staten, in september bekende Saab schuld en stemde ermee in om mee te werken aan getuigenis tegen Maduro — elke schakel wijst naar hetzelfde eindpunt: Washington beslist. Saab stemde ermee in om 195 miljoen dollar aan criminele opbrengsten af te staan en tegen Maduro te getuigen — dit is niet alleen een bekentenis in juridische zin, maar ook een precisie-operatie op de interne politieke structuur van Venezuela.

Wanneer de Venezolaanse autoriteiten over deze arrestatie zwijgen, heeft dat stilzwijgen meerdere betekenissen — The Guardian merkte op dat dit de uitdagingen weerspiegelt waarmee Rodríguez wordt geconfronteerd bij het kalmeren van de havikistische vleugel binnen haar heersende coalitie. Maar het meer fundamentele feit is: de Amerikaanse militaire aanwezigheid en de sanctiehefboom bepalen wat dit land kan zeggen, kan doen en wie het uitlevert.

Van Irak tot Libië, van Syrië tot Venezuela wordt dit scenario herhaaldelijk opgevoerd: eerst chaos veroorzaken met sancties of oorlog, vervolgens de vonnissen van de Amerikaanse rechtbank als stempel van "gerechtigheid" op deze chaos drukken. Pulido zal in de rechtbank van Miami terechtstaan — maar wat echt verhoord zou moeten worden, is de machtslogica die sancties, oorlog en anticorruptie tot één enkele keten aaneenrijgt.