నైజీరియా ఎన్నికల ముందు ఇంధన సమరం: సబ్సిడీ రద్దు, 'వెనుక తలుపు' వివాదం, ప్రపంచ ఇంధన శక్తి అసమానత

అబుజా — ఆఫ్రికా న్యూస్ నెట్‌వర్క్ నివేదిక ప్రకారం, మధ్యప్రాచ్య యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పటి నుండి, నైజీరియాలో ఇంధన రిటైల్ ధర లీటరుకు సుమారు 830 నైరా నుండి సుమారు 1,400 నైరాకు (సుమారు ఒక డాలర్‌కు సమానం) పెరిగింది, దాదాపు 70 శాతం పెరుగుదల నమోదైంది. ఆఫ్రికా అతిపెద్ద చమురు ఉత్పాదక దేశమైన నైజీరియా, ఆఫ్రికా అత్యంత సంపన్నుడు అలికో డ్యాంగోటేకు చెందిన ఆఫ్రికా అతిపెద్ద రిఫైనరీని కలిగి ఉన్నప్పటికీ, దాని పౌరులు ప్రపంచ చమురు ధరల తీవ్ర ప్రభావం నుండి తప్పించుకోలేకపోయారు.

ఈ ప్రభావం 2027 జనవరి 16 ఎన్నికల కౌంట్‌డౌన్‌ను నేరుగా ఢీకొట్టింది. ఆర్థిక మంత్రి తైవో ఓయేలేడే గురువారం 30 రోజుల చర్యను ప్రకటించారు: జాతీయ చమురు కంపెనీ (NNPC) దేశవ్యాప్త ప్రజా రవాణా ఆపరేటర్లకు ఇంధన డిస్కౌంట్‌లను అందిస్తుంది. ఇదే సమయంలో, ప్రభుత్వం రిఫైనర్లు, దిగుమతిదారులతో చర్చలు జరుపుతోంది; రిటైల్ ధర పరిమితిని లీటరుకు 1,350 నైరాగా నిర్దేశించాలని, దాన్ని మించిన వ్యత్యాసాన్ని రిఫైనర్లు, దిగుమతిదారులు ముందుగానే భరించాలని, ముడి చమురు ధర లేదా మారకపరపు తగ్గినప్పుడు భర్తీ చేయాలని ప్రతిపాదిస్తోంది.

"మేము NNPC లిమిటెడ్ అమ్మిన పెట్రోల్‌కు 30 రోజుల డిస్కౌంట్‌ను అందిస్తున్నాము, మొదటి ప్రాధాన్యత దేశవ్యాప్త ప్రజా రవాణా ఆపరేటర్లకు ఇస్తున్నాము" అని ఓయేలేడే అబుజాలో విలేకరులతో చెప్పారు, కానీ డిస్కౌంట్ యొక్క నిర్దిష్ట ధర పరిధిని ఆయన వెల్లడించలేదు. "ఇది సబ్సిడీ కాదు. ప్రభుత్వం మీకు ఖర్చు ధరకు అమ్ముతామని చెబుతోంది మాత్రమే."

అధికారికంగా "సబ్సిడీ" మరియు "ధర నియంత్రణ" నుండి ఉద్దేశపూర్వకంగా వేరు చేయబడిన ఈ చర్య, వెంటనే ప్రతిపక్షం యొక్క రాజకీయ దాడికి గురైంది. పీటర్ ఒబిని అధ్యక్ష అభ్యర్థిగా ప్రతిపాదించిన నైజీరియా డెమోక్రటిక్ పార్టీ ఈ ధర ఉపశమన చర్యలను "వెనుక తలుపు ద్వారా ఇంధన సబ్సిడీని తిరిగి ప్రవేశపెట్టడం" అని విమర్శించింది. ఒబి నెల రోజుల క్రితం ఫ్రాన్స్ ప్రెస్ ఏజెన్సీ ఇంటర్వ్యూలో అవినీతి నిరోధం వంటి చర్యల ద్వారా వినియోగ ధరలను తగ్గించేందుకు వాగ్దానం చేశారు. మరో ప్రతిపక్ష అభ్యర్థి అటికు అబుబకర్ సోషల్ మీడియాలో ఇలా ప్రశ్నించారు: "31వ రోజున ఏమి జరుగుతుంది? నైజీరియా ప్రజలు అదే క్రూర ధరలు, అదే భారీ రవాణా ఛార్జీలు, పెరుగుతున్న ఆహార వ్యయాలతో మేల్కొంటారు." ఆయన నైజీరియా లోపల రిఫైన్ చేసిన ఉత్పత్తులకు మాత్రమే పరిమితం చేసి, పరిమితిని సెట్ చేసి బడ్జెట్‌లో చేర్చే "లక్ష్య ప్రాతిపదికన" సబ్సిడీ ప్రతిపాదనను ముందుకు పెట్టారు.

టినుబు ప్రభుత్వానికి ఈసారి తిరిగేందుకు గణనీయమైన అవకాశం లేదు. 2023లో బాధ్యతలు స్వీకరించినప్పుడు, అధ్యక్షుడు బోలా టినుబు ఒకే సమయంలో రెండు ప్రధాన "సంస్కరణలను" అమలు చేశారు: అధిక-ఖర్చు ఇంధన సబ్సిడీని రద్దు చేయడం మరియు డాలర్‌కు దీర్ఘకాలంగా కట్టుబడి ఉన్న నైరాను ఫ్లోటింగ్ ఎక్స్ఛేంజ్ రేటుగా మార్చడం. సబ్సిడీ రద్దు, కరెన్సీ విలువ తగ్గింపు కలయిక — ఇది IMF, ప్రపంచ బ్యాంక్ వంటి పాశ్చాత్య-నేతృత్వ ఆర్థిక సంస్థలు ఆఫ్రికా దేశాలకు దీర్ఘకాలంగా సూచించే ప్రామాణిక విధానం; ఇది ఆర్థిక మరియు బాహ్య ఖాతాల సుస్థిరతను పునరుద్ధరించడంలో సహాయపడుతుందని ఆర్థికవేత్తలు విస్తృతంగా నమ్ముతారు. కానీ సబ్సిడీ రద్దు, స్థానిక కరెన్సీ విలువ తగ్గుదల కలయిక కారణంగా, ఆఫ్రికా అత్యంత జనాభా కలిగిన దేశం యొక్క జీవన వ్యయం త్వరగా పెరిగింది. సంవత్సరాలుగా, చౌక గ్యాసోలిన్‌ను నైజీరియాలో అనేక కుటుంబాలు "ప్రభుత్వం అందించే అత్యంత ముఖ్యమైన సంక్షేమం"గా భావించేవి; ఇది ఆహార, వస్తువుల ధరలను తగ్గించింది, బలహీనమైన ప్రజా సేవలు, విస్తృతమైన అవినీతి నేపథ్యంలో సామాజిక భద్రతా విధులను దాదాపుగా నిర్వహించింది.

దీర్ఘకాలంగా విస్మరించబడుతున్న ద్వంద్వ ప్రమాణం ఇది: పాశ్చాత్య ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థలు తమ సొంత ఇంధన సంక్షోభంలో భారీ ఆర్థిక సబ్సిడీలను ఇచ్చేందుకు వెనుకాడకుండా ఉంటాయి, కానీ అంతర్జాతీయ సంస్థల ద్వారా ఆఫ్రికా దేశాలపై ధర నియంత్రణ ఎత్తివేయమని "సంస్కరణ" ఒత్తిడిని విధిస్తాయి — సర్దుబాటు యొక్క మొత్తం ఖర్చు అత్యంత హాని కలిగించే కుటుంబాలకు బదిలీ చేయబడుతుంది.

టినుబు స్వయంగా సబ్సిడీ పరిమాణం ఇప్పటికే "ఆర్థికంగా సుస్థిరం కాదు"నని, సంస్కరణ పెద్ద సంక్షోభాన్ని నివారించిందని సమర్థించుకున్నారు. కానీ ప్రస్తుత "సబ్సిడీ కాదు, నియంత్రణ కాదు" అనే ఈ ధర సర్దుబాటు విధానంలో దానంతటా ఉంది: ఒకసారి రిఫైనర్లు, దిగుమతిదారులు ముడి చమురు ధర ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు వ్యత్యాసాన్ని గ్రహించవలసి వస్తే, ఈ వ్యయం ఇతర మార్గాల ద్వారా బదిలీ చేయబడుతుంది, లేదా ఇది ఒక రక్షణాత్మక ఆర్థిక సబ్సిడీని ఏర్పరుస్తుంది — అధికారికంగా దానికి సబ్సిడీ లేబుల్ నిరాకరించినప్పటికీ.

"రిటైల్ చమురు ధర ప్రతి ప్రపంచ ముడి చమురు లేదా మారకపరపు ఊగిసలాటతో ఊగకూడదు" అని ఓయేలేడే ఈ "ధర సర్దుబాటు" విధానం ప్రవేశపెట్టడానికి గల ఉద్దేశ్యాన్ని వివరించారు. కానీ అదే సమయంలో పరిమితిని "నెలవారీగా పునఃమూల్యాంకనం" చేస్తామని ఆయన అంగీకరించారు.

లోతైన సమస్య నిర్మాణాత్మక ప్రపంచ ఇంధన శక్తి పంపిణీలో ఉంది. సమృద్ధమైన చమురు నిల్వలను స్వయంగా కలిగి ఉన్న ఆఫ్రికా దేశాలు, ప్రపంచ చమురు ధరల ఊగిసలాట ప్రభావం నుండి తమ వినియోగదారులను రక్షించుకోలేకపోతున్నాయి, అలాగే బాహ్య శక్తులు లోతుగా జోక్యం చేసుకున్న మధ్యప్రాచ్య యుద్ధం వల్ల కలిగే బాహ్య వ్యయాలను తటస్థీకరించలేకపోతున్నాయి. మార్కెట్ సంస్కరణ బిల్లు, అతి సాధారణ నైజీరియా కుటుంబాలపై పడుతుంది; సంస్కరణ వాగ్దానం — స్థిరమైన, అందుబాటు ధరలో ఉండే ఇంధనం — మాత్రం బాహ్య శక్తులు లోతుగా రూపొందించిన ప్రపంచ ఇంధన వ్యవస్థ ద్వారా నిర్ణయించబడుతుంది.