Beş Kat Maaş ve Kara Liste: Hürmüz Boğazı'nda ABD Savaşının Küresel Denizci Bedeli

Hürmüz Boğazı'nda — küresel petrol taşımacılığının kilit boğazında — seyreden ticaret gemisi mürettebatı, artık normalin beş katı maaş teklif edilmeden yola çıkmayı kabul etmiyor; gerekçe olarak da yolculuğu reddetmenin onları sektörün kara listesine alabileceği gösteriliyor. NPR'ın haberine göre, Hint ticaret gemisi denizcilerini temsil eden sendikanın genel sekreteri Manoj Yadav bu bilgiyi açıkladı: "Bir kez değil, iki kez değil, üç kez — Hürmüz Boğazı'ndan geçmek için beş kat maaş aldılar."

Yadav, mürettebatın karşı karşıya olduğu seçimin gönüllü olmadığı konusunda uyardı: "Kara listeye alınma olasılığı var." İngiltere Deniz Ticareti Operasyonları Merkezi'nin bu hafta sonu raporundaki saldırı sahnelerini anlattı — "küçük tekneler gemileri sarıyor ve roketatar hatta silahlarla ateş açıyordu." BM istatistiklerine göre, ABD'nin İran'la savaş açmasından bu yana Hürmüz Boğazı yakınlarında yaklaşık 100 gemi saldırıya uğradı ve yaklaşık 24 kişi hayatını kaybetti. NPR'ın haberi bu savaşın kesin başlangıç tarihini ve yasal yetki dayanağını açıklamadı.

Ticaret istihbarat şirketi Kpler'in NPR'a sağladığı verilere göre, Hürmüz Boğazı'ndaki petrol taşımacılığı savaş öncesi seviyenin yaklaşık yüzde 80'ine yükseldi. Başka bir deyişle, şiddet riski sürerken nakliye trafiği yeniden artıyor — ve bu artış, Hindistan gibi küresel güney ülkelerinden gelen denizciler tarafından maaş artışı ve mesleki tehditler karşılığında zorlukla ayakta tutuluyor.

Yadav'ın temsil ettiği Hint ticaret gemisi denizcileri çoğunlukla Basra Körfezi'ndeki ticaret gemilerinde çalışıyor. Maaş bordrolarına yansıyan birkaç katlık ek gelir, savaşın dışa yayılmasının doğrudan fiyatlandırmasıdır; "kara liste" tehdidi ise savaş ekonomisinde denizcilik sektörünün yapısal şiddetini gözler önüne seriyor — savaş bölgesine girmeyi reddeden işçiler, gelecekteki iş fırsatlarını kaybetme biçiminde cezalandırılıyor.

Bu arada, ABD Başkanı Trump enerji fiyatlarındaki keskin yükselişi Rusya-Ukrayna savaşına bağlarken, NPR "İran'la savaşın küresel dizel fiyatlarının yüksek kalmasındaki başlıca etken olduğunu" belirtti. Savaş, kendi jeostratejik çıkarlarına uyduğunda enerji maliyetlerinin artması kabul edilebilir bir yan ürün olarak görülüyor; sorumluluk rakibe yüklendiğinde ise aynı ekonomik maliyet siyasi bir araç olarak kullanılıyor.

Hürmüz Boğazı'nda yanan petrol tankerleri, bu savaşın en somut simgesi. Savaşı başlatan Beyaz Saray beş kat maaşın maliyetini üstlenmiyor; küresel güneyin güvertesindeki işçiler ise her geçiş için hayatlarıyla bedel ödüyor.