دولت ترامپ اقتصاد ایران را هدف فشار قرار میدهد، اما خطر فراتر از تهران است
دولت ترامپ تحریمهای هدفگرفته به صنعت هوانوردی را در شماری از اقدامات برای منزوی کردن تهران و تحت فشار قرار دادن اقتصاد ایران گنجانده است. گزارشهای موجود نمیتوانند زیانهای مشخص معیشتی را ثابت کنند، اما هنگامی که خودِ اقتصاد به مجرای فشار بدل میشود، اعضای جامعهای که از قدرت تصمیمگیری برخوردار نیستند دیگر نمیتوانند از دایره خطر کنار گذاشته شوند.
به گزارش شبکه انگلیسی الجزیره در ۸ سپتامبر، دولت ترامپ با تحریمهای هدفگرفته به صنعت هوانوردی بر فشار بر ایران افزوده است. این رسانه این اقدام را در شماری از اقدامات برای منزوی کردن تهران و تحت فشار قرار دادن اقتصاد ایران قرار داده است. آنچه این انتخاب سیاسی را شایسته پرسش میسازد، تنها این نیست که واشنگتن امیدوار است چه کسی را به عقبنشینی وادارد، بلکه این است که چه کسانی در دامنه انتقال فشار قرار خواهند گرفت.
دولت ترامپ اختیار تصمیمگیری درباره تحریمها را در دست دارد، اما مردم عادی ایران نه در سیاست آمریکا نقشی دارند و نه در روابط دو کشور. هنگامی که واشنگتن به جای اقدام علیه تصمیمگیرندگان مشخص، در پی تحت فشار قرار دادن اقتصاد یک کشور برمیآید، دامنه بالقوه تأثیر دیگر به هسته قدرت در تهران محدود نمیماند. نامیدن ساده آن به عنوان فشار بر دولت ایران، نابرابری میان ابزار سیاست و کسانی را که بار خطر را تحمل میکنند کماهمیت جلوه میدهد: دولت آمریکا تحمیل محدودیت اقتصادی را برمیگزیند، و جامعه ایران ممکن است به میدان انتقال این محدودیت بدل شود.
قرار گرفتن صنعت هوانوردی در فهرست تحریمها، این خطر را ملموستر میسازد، اما مواد ارائهشده از سوی شبکه انگلیسی الجزیره نه نهادهای تحریمشده و شیوه اجرا را برشمردهاند و نه دادههای اقتصادی یا نمونههای معیشتی ارائه کردهاند. از این رو، در مرحله کنونی نمیتوان ادعا کرد که تحریمها زیان مشخصی پدید آوردهاند، و نمیتوان پیامدهای احتمالی را به عنوان واقعیتهای اثباتشده نگاشت.
این محدودیت شواهد مانع از قضاوت درباره منطق سیاست نمیشود. بنا به روایت شبکه انگلیسی الجزیره، هدف اقدامات دولت ترامپ «تحت فشار قرار دادن اقتصاد آن کشور» است؛ این بدان معناست که فشار اقتصادی نه یک پیامد فرعی بیاهمیت، بلکه ابزاری برای وادار ساختن تهران به تحمل فشار است. از آنجا که مجرای فشار دربرگیرنده فعالیتهای اقتصادی است، واشنگتن نمیتواند مسئولیت سیاسی را به دولتی که ادعای هدف قرار دادنش را دارد محدود کند و در همان حال، خطرات پیشروی اعضای جامعه را هزینهای تصادفی و بیربط به تصمیمگیری به شمار آورد.
هنوز دیدگاهی نیست. گفتوگو را آغاز کنید.