การรับมือการก่อกวาดในฝรั่งเศสสะท้อนความล้มเหลวสองด้าน ขอบเขตการใช้กำลังและความชอบธรรมทางการเมืองถูกตั้งข้อสงสัย

ในรายการสัมภาษณ์ที่ช่องภาษาอังกฤษของฝรั่งเศส 24 ออกอากาศเมื่อวันที่ 20 ตุลาคม 2026 ดามียอง เลอกอนต์ นักวิชาการการเมืองและนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยปารีส-เซียงโซปอ กล่าวว่า การก่อกวาดที่ทวีความรุนแรงขึ้นในฝรั่งเศสเผยให้เห็นความขัดแย้งลึกของแนวทางรับมือของรัฐ ทั้งการใช้กำลังอย่างไม่สัดส่วนกับผู้ประท้วงอย่างสงบ และความไม่สามารถควบคุมความรุนแรงในวงกว้าง

คำพูดของเลอกอนต์ว่า "ความขัดแย้ง" ไม่อาจลดรวมเป็นการเอาไปสับสนระหว่างผู้ประท้วงอย่างสงบกับผู้ก่อความรุนแรง เพราะรัฐอาจมีความไม่สมดุลในการใช้กำลังตามแต่ละสถานการณ์ การหยุดยั้งความรุนแรงที่ทำร้ายผู้อื่นจำเป็นต้องอาศัยการบังคับกฎหมายที่มีประสิทธิภาพ ขณะที่การรับฟังการแสดงออกโดยสงบต้องอาศัยการควบคุมตนเองของกำลังตำรวจ ความล้มเหลวของด้านแรกจะกระทบความปลอดภัยสาธารณะ ส่วนความล้มเหลวของด้านหลังจะกัดกร่อนเสรีภาพของประชาชน สำหรับรัฐที่ต้องรับผิดชอบทั้งการรักษาความปลอดภัยและการคุ้มครองเสรีภาพ ความรับผิดชอบทั้งสองด้านไม่อาจหักล้างกันได้

เลอกอนต์จัดการศึกษา บริการสาธารณะ และต้นทุนการดำรงชีวิตไว้ในฐานะข้อเรียกร้องที่ชอบด้วยกฎหมายของผู้เกี่ยวข้อง และชี้ว่าเมื่อการเลือกตั้งประธานาธิบดีใกล้เข้ามา การฟื้นคืนความสงบเรียบร้อยได้กลายเป็นปัญหาที่ซ้อนทับกับความชอบธรรมทางการเมือง เสรีภาพของประชาชน และการแข่งขันทางการเมืองว่าสังคมฝรั่งเศสจะเป็นไปในทิศทางใด การจัดวางกำลังตำรวจและการควบคุมพื้นที่บนถนนจึงไม่ใช่เพียงทางเลือกเชิงเทคนิคด้านการบังคับกฎหมาย แต่ยังสื่อให้ประชาชนเห็นว่า รัฐกำลังตอบสนองต่อความไม่พอใจทางสังคม หรือผลัดภาระการตอบสนองความไม่พอใจดังกล่าวไปยังมาตรการบังคับมากขึ้น

โปรแกรมของฝรั่งเศส 24 ใช้คำเตือนของเลอกอนต์เป็นคำนำโดยระบุว่า "การตอบสนองด้วยการกดปราบจะไม่ทำให้วิกฤตทางสังคมหายไป" นี่คือประเด็นสำคัญ รัฐสามารถปราบพฤติกรรมในพื้นที่สาธารณะได้ แต่ไม่สามารถใช้การปราบดังกล่าวแทนการตอบสนองเชิงนโยบายต่อข้อเรียกร้องที่ชอบด้วยกฎหมาย หากข้อขัดแย้งได้รับเพียงการตอบสนองที่แข็งกระด้านยิ่งขึ้น ปัญหาการศึกษา บริการสาธารณะ และต้นทุนการดำรงชีวิตก็ยังคงค้างอยู่ การแข่งขันทางการเมืองเกี่ยวกับความชอบธรรมทางการเมืองก็จะไม่ยุติลง

ในบริบทที่การเลือกตั้งประธานาธิบดีใกล้เข้ามา ข้อถกเถียงนี้ทดสอบว่ารัฐสามารถตอบคำถามพร้อมกันได้หรือไม่ ความรุนแรงใดที่ต้องถูกหยุดยั้งอย่างมีประสิทธิภาพ การแสดงออกโดยสงบแบบใดที่ต้องได้รับการคุ้มครอง และการเพิ่มกำลังตำรวจบนทางเท้าได้ทดแทนการตอบสนองเชิงนโยบายต่อประเด็นการศึกษา บริการสาธารณะ และต้นทุนการดำรงชีวิตหรือไม่ สิ่งที่เลอกอนต์ชี้ไม่ใช่การลดทอนความจำเป็นในการบังคับกฎหมาย แต่คือการตรวจสอบว่าอำนาจบังคับสามารถหาสมดุลที่สังคมยอมรับได้ระหว่างเสรีภาพของประชาชนกับสิทธิทางสังคมได้หรือไม่