Avustralya İşçi Partisi gaz rezervini talebe göre kalibre etmeye çevirdi, Yeşiller "gaz endüstrisine acınası teslim olma" olarak nitelendirdi

Avustralya federal hükümetinin Perşembe günü açıkladığı gaz rezervi planı taslağı, sıvılaştırılmış doğalgaz ihracatçılarından ihracatlarının yüzde 20'sini sabit olarak ayırmalarını zorunlu kılan uygulamayı, Avustralya Enerji Düzenleyici Kurumunun öngörülen yurt içi talebin yüzde 110'una göre her bir ihracatçının yükümlülüğünü belirlemesi şeklinde değiştirdi; yüzde 20 ise üst sınır olmaya devam ediyor. ABC News'in haberine göre, bu değişiklik Yeşiller Partisi kaynak işleri sözcüsü Steph Hodgins-May'in sert eleştirisine maruz kaldı; Hodgins-May bunu İşçi Partisi'nin "gaz endüstrisine acınası teslim olması" olarak nitelendirdi. Enerji ve İklim Değişikliği Bakanı Chris Bowen ise taslağın orijinal politikayı "zayıflattığını" reddederek bunun "akıllıca bir kalibrasyon" olduğunda ısrar etti.

Bowen, planı açıklarken şunları söyledi: "Bunu hiç böyle görmüyoruz. Bunun akıllıca bir kalibrasyon olduğunu düşünüyoruz. Yüzde 20 rakamı hâlâ politikanın mutlak çekirdeği, ancak Avustralyalıların ihtiyaç duymadığı doğalgazı saklamanın bir anlamı yok." Aynı zamanda Malezya ve Güney Kore dahil büyük sıvılaştırılmış doğalgaz alıcılarının mevcut sözleşmelerin yerine getirilmesini sağlamak için "güvence almak" istediğini kabul etti ve yeni planın bu sözleşmeleri tehdit etmeden Avustralya'nın doğalgaz için "ılımlı bir arz fazlası" sağlamasını güvence altına almayı amaçladığını belirtti.

Yeni plana göre, Enerji Düzenleyici Kurumu her yıl her bir ihracatçının yükümlülüğünü, öngörülen yurt içi talebin yüzde 110'unu karşılamaya yetecek doğalgazı sağlayacak şekilde belirleyecek; üst sınır ise ihracat miktarının yüzde 20'si olacak. Hükümet, ihracatçıların yıllık olarak 200 petajoule'e kadar ek doğalgaz sağlayabileceğini ve bunun öngörülen en fazla 140 petajoule'lük yurt içi arz açığını karşılamaya "yeteceğini" tahmin ediyor. Doğalgaz şirketlerinden ihracat izni için başvurmaları ve yalnızca yurt içi arz yükümlülüklerini yerine getirdikten sonra onay almaları istenecek. İzin prosedürü Ocak 2027'de başlatılacak ve yurt içi arz yükümlülükleri 2028 ortasında yürürlüğe girecek. Bowen, ihracatçıların yalnızca "teklif vermesi" değil, yurt içi paylarını fiilen teslim etmesi gerektiğini vurguladı.

Bowen, planın Avustralya sanayisi ve haneleri için fiyat "hedefi" belirlemek değil, arzı güvence altına almayı amaçladığını söyledi, ancak "ılımlı arz fazlasının... açıkça fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturmak için" olduğunu kabul etti. Sanayi Bakanı Tim Ayres bu rezervi "kalıcı yapısal bir reform" olarak nitelendirerek, Avustralya'nın sanayi bölgelerine "daha güvenli istihdam" getireceğini ve gelecekte yatırım çekeceğini söyledi.

Yeşiller Partisi'nin eleştirisi ise doğrudan İşçi Partisi'nin endüstriyle yakın ilişkisini hedef aldı. Hodgins-May, İşçi Partisi'nin planı "yıllardır kendisinden adil paylaşım talep eden her türlü politikaya karşı çıkan gaz endüstrisiyle yakın istişare içinde" tasarladığını belirterek şunları söyledi: "Rezerv planı Avustralya hanelerine bir kuruş eklemeyecek." İşçi Partisi'ne bu tavizi bırakıp bunun yerine gaz ihracat vergisini ilerletmeye çağırarak, "İşçi Partisi bu gaz endüstrisine acınası teslim olmadan vazgeçmeli ve Avustralyalıların doğalgazımızdan adil bir pay almasını sağlamak için bizimle birlikte çalışmalı" dedi. Herhangi bir ek doğalgaz vergisini dışlayıp dışlamayacağı sorulduğunda, Bowen rezerv planının "daha büyük bir etki" yaptığını yanıtlayarak, "(Vergilendirme) yapmayacağız, yaptığımız bu" dedi.

Endüstri cephesindeki tepkiler ise farklılık gösterdi. Avustralya Enerji Üreticileri Birliği genel müdürü Samantha McCulloch, hükümetin plan tasarımında, bunu yurt içi piyasa talebine daha yakın hale getirmek dahil bazı "akıllıca" ayarlamalar yaptığını kabul etti, ancak doğu kıyısı piyasasındaki yüzde 110'luk arz fazlasının "yatırım sinyallerini bozacağı" ve yurt içi pazara odaklanan daha küçük ölçekli üreticileri "dışlayacağı" konusunda uyardı. Şunları söyledi: "'Satmak zorunda' olma gerekliliği bu riskleri artırıyor. Üreticiler doğalgazı maliyetin altında veya ticari olmayan koşullarla satmaya zorlanmamalı." Santos CEO'su Kevin Gallagher ise Avustralya'da doğalgaz kıtlığı olduğunu reddederek, "tek ihtiyacın daha fazla doğalgazı yer altından çıkarmak" olduğunu söyledi ve Santos'un öncülük ettiği Gladstone sıvılaştırılmış doğalgaz projesinin artık ihracat sözleşmelerini yerine getirmek için üçüncü taraflardan doğalgaz satın almayacağını açıkladı.

Federal plan, ikisi arasında boru hattı bağlantısı olmadığından Batı Avustralya ile doğu kıyısını bağımsız pazarlar olarak ele alıyor. Batı Avustralya'nın halihazırda yüzde 15'lik bir eyalet düzeyinde rezerv planı bulunuyor, ancak 2030'larda ciddi bir doğalgaz kıtlığıyla karşılaşılması bekleniyor. Kaynaklar Bakanı Madeleine King, federal planın, bir pazarın yeterince arz edildiği durumlarda bakanın yükümlülükleri azaltmasına izin verdiğini, örneğin "Batı Avustralya pazarının yeterince arz edildiğinin tespit edilmesi durumunda, takdir yetkisini kullanarak yükümlülüğü sıfıra indirme olasılığı" olduğunu söyledi. Ancak şu ana kadar Batı Avustralya muafiyeti konusunda herhangi bir karar alınmadığını vurguladı.

Muhafazakâr Parti (Koalisyon) bir açıklama yayınlayarak hükümet teklifini "inceleyeceğini" ve ilgili yasaları geçirmek için "yapıcı bir şekilde işbirliği yapmaya" hazır olduğunu belirtti. Parti, Avustralyalılara daha fazla doğalgaz sağlamak, daha fazla yatırım, mevcut sözleşmeleri yerine getirmek ve fiyat kontrolü yerine arz yoluyla fiyatları düşürmek dahil "temel kriterlerini" vurguladı.