LIV Golf iflası: 5 milyar dolarlık çekilme, egemen sermayenin spor yoluyla aklama projesinin sınırlarını ortaya koyuyor

Riyad'ın çekilmesinden altı ay sonra, LIV Golf bu hafta ABD'de iflas koruması başvurusunda bulunarak İngiliz yatırım şirketi BC Partners'a yöneldi. Geleneksel golf düzenini altüst edeceği öne sürülen bu turnuva, böylece belirsizliğe itildi; yeni sahibin işleminin detayları henüz kamuoyuna açıklanmadı, 2027 sezonu takvimi belirlenmedi ve şirketin çoğu çalışanı bu yılın başlarında işten çıkarıldı.

Deutsche Welle'nin haberine göre, LIV Golf iflas başvuru belgelerinde tahmini borcunun 500 milyon ila 1 milyar dolar arasında olduğunu ve en az 1000 alacaklıyı ilgilendirdiğini açıkladı. Bunlar arasında DeChambeau'ya yaklaşık 5,7 milyon dolar, Rahm'a 7,5 milyon dolar ve Johnson'a 5,7 milyon dolar gibi üst düzey oyunculara olan ödemeler de yer alıyor. CEO Scott O'Neil, iflas koruması sürecinin 'bize dönüm noktası niteliğinde bir işlemi ilerletmek ve LIV Golf'in bir sonraki bölümünü açmak için yapı ve zaman sağladığını' belirterek şirketin 'oyuncu odaklı bir sahiplik modeline' yöneleceğini söyledi.

İflasın doğrudan tetikleyicisi, ana destekçisi olan Suudi Kamu Yatırım Fonu'nun (PIF) nisan ayındaki ani çekilmesiydi. Deutsche Welle'ye göre PIF, LIV Golf'e bugüne kadar yaklaşık 5 milyar dolar yatırım yapmıştı; bu rakam, 'Vizyon 2030' ekonomik çeşitlendirme stratejisinin spor ayağındaki temel kalemlerden birini oluşturuyordu. PIF o dönemdeki açıklamasında LIV Golf'ün 'artık PIF'in mevcut aşamadaki yatırım stratejisine uygun olmadığını' belirtti. Dış gözlemciler bunu genel olarak planın PGA Tour'u altüst edemediğinin ve kayda değer bir ticari getiri sağlayamadığının kanıtı olarak yorumladı.

LIV Golf'ün çöküşü, Suudi Arabistan'ın son dönemdeki spor yatırımlarındaki kapsamlı geri çekilmenin yalnızca bir yönü. Deutsche Welle'ye göre Suudi Arabistan aynı dönemde snooker, kadın tenisi, ragbi ve futbol dahil çok sayıda organizasyondaki desteklerini çekti ve 2029'da düzenlenmesi planlanan Asya Kış Oyunları'ndan vazgeçti. 'Vizyon 2030' yaygın biçimde Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın amiral projesi olarak görülüyor; amacı birçok gözlemci tarafından spor ve kültürel varlıklar aracılığıyla Suudi Arabistan'ın ulusal imajını 'aklamak' olarak yorumlanıyor. Ancak Orta Doğu'daki çatışmaların yarattığı belirsizlik, Suudi yönetici sınıfının elindeki muazzam serveti bile baskı altına alıyor; Asya Kış Oyunları'nın çekirdek eklentisi olarak tasarlanan Trojena tatil bölgesi de küçültüldü.

'Vizyon 2030'un simge projesi olarak görülen Neom yeni kentinin inşası da 'önemli ölçüde küçültüldü'. Deutsche Welle, İngiltere'de yayımlanan The Guardian gazetesinin 2025 sonundaki haberine atıfta bulunarak, Suudi Arabistan'ın 2034 Dünya Kupası'na ev sahipliği yapması planlanan birçok stadyumun mimarlarından maliyetleri düşürmek için tasarımları yeniden gözden geçirmelerini istediğini bildirdi. Bu, Suudi Arabistan'ın bir yandan 2034 Dünya Kupası ev sahipliğini korurken, diğer yandan bu organizasyonun kapsamını ve iddiasını sessizce düşürdüğü anlamına geliyor.

Oyuncuların geleceği de belirsizliğini koruyor. PGA Tour'dan ayrılarak LIV'e katılan her oyuncu derhal turnuvalardan men edilmiş ve dört büyük turnuva ile Players Championship'in dışında bırakılmıştı. PGA Tour'un bu yılın başlarında açıkladığı 'dönüş üyeliği programı' kısa süreliğine bir kapı aralamıştı; Brooks Koepka bu yolla geri döndü, ancak programın eşiği, oyuncuların en az iki yıl önce PGA Tour'dan ayrılmış ve Players Championship ya da dört büyük turnuvadan birini kazanmış olmasını gerektiriyordu. DeChambeau, Cameron Smith ve Rahm böylece tek uygun oyuncular olarak öne çıkıyordu; ancak şimdi bu kapının onlara kapanmış görünüyor.

Altı kez grand slam şampiyonu Rory McIlroy ağustos ayında bu konuda açıkça konuştu: 'Hemen geri dönüşlerine izin verilmeyecek. Şubat ayında açıklanan ve Brooks'un kabul ettiği o dönüş programının süresi doldu. Bence geri dönmeye karar verirlerse alacakları sözleşme Brooks'unkinden daha iyi olmayacak. Bu yüzden önlerinin zor olacağını tahmin ediyorum.'

Oyuncular, çalışanlar ve binden fazla alacaklı için PIF'in çekilmesi, bir zamanlar 'devlet hazinesinin garantisi' vaadiyle yapılan sözleşmelerin bir anda dayanaksız kalması anlamına geliyor. Snooker masasının başındaki geçici işçilerden, ödemelerini bekleyen tesis müteahhitlerine, PGA Tour'dan astronomik imza parasıyla ayrılıp yeni sahibinin her an değişebileceğini gören yıldız oyunculara kadar, bu çöküşün bedelini sıradan emekçiler ve kariyerlerini bu kumara bağlayan profesyoneller birlikte ödüyor.