Rusya'nın güdümlü bombası Kramatorsk'taki otobüs durağını vurdu; kış yaklaşırken Ukrayna'nın sivil altyapısı sistematik biçimde hedef alınıyor

NPR'ın haberine göre, Ukrayna'nın doğusundaki Donetsk Oblastı'nda yer alan Kramatorsk kentinde bir otobüs durağının yanında perşembe sabahı Rus yapımı bir güdümlü bomba patladı; yolcu taşıyan çok sayıda otobüs olaydan etkilendi. Bölge askeri yönetiminin başı Alexander Goncharenko, saldırıda en az 30 kişinin hayatını kaybettiğini, 18 kişinin yaralandığını, kentteki toplu taşımanın durdurulduğunu ve kurtarma çalışmalarının Rusya'nın peş peşe gönderdiği küçük insansız hava araçlarıyla engellendiğini belirtti. Goncharenko açıkça şunu söyledi: "Şüphesiz, Rusya soğukkanlılıkla sivilleri hedef alıyor."

Bu, Rus ordusunun Ukrayna'daki sivil hedeflere yönelik son bir hafta içinde gerçekleştirdiği ikinci büyük ölümcül saldırı. NPR, Ukrayna yetkililerine dayandırarak aktardığı haberde, çarşamba günü Rus ordusunun füzelerinin kuzeydeki Pryluky kasabasındaki bir apartmana isabet ettiğini, aralarında 5 çocuğun da bulunduğu 22 kişinin hayatını kaybettiğini, en az 54 kişinin de yaralandığını bildirdi. Arama-kurtarma ekipleri enkazda hayatta kalanları aramaya devam ederken, bazı sakinler başka yere gidecek yer bulamadıkları için ağır hasar görmüş apartmanlarında geceyi geçirdi. Kiev polisi perşembe günü, bomba imha uzmanlarının söz konusu apartmanın yakınında yaklaşık yarım ton ağırlığında iki balistik füze savaş başlığını etkisiz hale getirdiğini açıkladı.

Rusya-Ukrayna savaşı dört buçuk yılı aşkın süredir devam ediyor; iki tarafın orduları cephede büyük ölçüde çıkmaza girmiş durumda, ancak uzun menzilli hava saldırılarının şiddeti sürekli artıyor. NPR, Rusya'nın son dönemde saldırı kapsamını belirgin biçimde genişlettiğini, hedeflerinin enerji sistemlerinden demir yollarına, postanelere, alışveriş merkezlerine, telekomünikasyon şebekelerine, benzin istasyonlarına ve tahıl ihracat tesislerine uzandığını, amacın Ukrayna kışa girmeden savaş ekonomisini ayakta tutan kritik altyapıya sistematik baskı uygulamak olduğunu belirtti. Ukrayna enerji şirketi DTEK, ulusal elektrik şebekesi operatörü Ukrenergo'nun Kiev'de acil elektrik kesintisi uygulanması emri verdiğini, olağanüstü kesinti süresince planlı rotasyonlu kesintilerin askıya alındığını bildirdi. Ukraynalı yetkililer, Rusya'nın saldırı şiddetini azaltmaması nedeniyle halkı acil durum malzemeleri hazırlamaya, içme suyu depolamaya ve yedek güç kaynağı bulundurmaya çağırdı.

Sivil tesislerin sürekli yıkılması karşısında Ukrayna, Batı'dan daha doğrudan hava savunması desteği talep etti. Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenskiy perşembe günü Pryluky'ye giderek, ziyarette bulunan İngiltere Dışişleri Bakanı Miliband ile birlikte incelemelerde bulundu. NPR, Miliband'ın bu ziyarette Rusya'ya yönelik yeni bir yaptırım paketi açıkladığını, ancak içeriğin henüz kamuoyuyla paylaşılmadığını bildirdi. Zelenskiy sosyal medyada yaptığı açıklamada, Rusya'nın kış yaklaşırken günlük füze ve insansız hava aracı saldırılarını daha da artırma olasılığının yüksek olduğu uyarısında bulundu; paylaşımında şu ifadeleri kullandı: "Önemli olan, sözlü desteğin Ukrayna savunmasına yönelik yeni bir yardım paketine dönüşmesidir. Füze savunma kapasitesi, savaş uçağı mühimmatı ve önleyici füze yatırımları — bunlar her gün doğrudan hayat kurtarıyor." Zelenskiy ayrıca, Ukrayna heyetinin cuma gününden itibaren ABD'de Cumhurbaşkanı Trump'ın temsilcileri Jared Kushner ve Steve Witkoff ile iki gün sürecek görüşmelere başlayacağını, görüşmelerde Ukrayna hava savunmasının güçlendirilmesinin de ele alınacağını belirtti.

NPR'ın ortaya çıkardığı bilgilere göre, Batı bloku yaptırım ve askeri yardım hatlarında baskıyı artırırken, Ukrayna tarafı da Rusya topraklarında derinlikli uzun menzilli saldırılar yürütüyor. Rus teknoloji devi Yandex, batıdaki Ryazan Oblastı'ndaki veri merkezlerinden birinin Ukrayna'nın insansız hava aracı saldırısında hasar görerek hizmet dışı kaldığını doğruladı. Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı, birliklerinin Moskova'nın doğusunda yaklaşık 1200 kilometre mesafedeki Salavat şehrindeki büyük bir rafineri ve petrokimya tesisini vurduğunu, bunu Rusya'nın en büyük benzer tesislerinden biri olarak nitelendirdiğini açıkladı; bu iddia şu an için bağımsız olarak doğrulanamıyor. Ayrıca Ukrayna insansız hava araçları, Ukrayna sınırından 2000 kilometreden fazla mesafede batı Sibirya'daki Omsk bölgesine kadar derinliklere ulaştı. Omsk Valisi Vitali Khotsenko, insansız hava araçlarının büyük bölümünün hava savunma sistemleri tarafından önlendiğini, ancak bir tanesinin "kuzeydeki bir sanayi merkezine ulaştığını" söyledi; ayrıntı vermedi. Bağımsız medya kuruluşu Astra, Omsk rafinerisinin saldırı sonrasında alev aldığını bildirdi, ancak Rus makamları henüz resmi bir açıklama yapmadı.

NATO'nun doğu kanadındaki baskı da eş zamanlı olarak kendini gösteriyor. NPR'ın haberine göre Litvanya Savunma Bakanı Robertas Kaunas, ülkesinin Rusya'nın Kaliningrad eksklavıyla sınırı olan NATO sınırına yaklaşık 100 ek asker konuşlandırdığını belirtti. Kaliningrad, Litvanya ile Polonya arasında sıkışmış, Rusya'nın anakarasıyla bağlantısı olmayan bir bölge olup, NATO tarafından uzun süredir doğu cephesinin başlıca güvenlik kaygılarından biri olarak değerlendiriliyor.

Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ise insani ve ekonomik yansıma risklerini hafifletmeye yönelik bir öneri ortaya koydu. NPR, Fidan'ın sözlerine dayandırarak, Türkiye'nin Karadeniz'deki sivil ticari gemiciliğin güvenliğini sağlamaya yönelik önerileri ayrı ayrı Rusya ve Ukrayna'ya ilettiğini, aynı zamanda askeri operasyonların daha da tırmanması halinde ticaretin ve tahıl ihracatının sekteye uğrayabileceği konusunda uyarıda bulunduğunu aktardı. Bu, Rusya'nın son dönemde tahıl ihracat tesislerine yönelik saldırılarıyla doğrudan bağlantılı olup, savaşın cephedeki çatışmanın ötesine geçerek küresel gıda ve enerji arz zincirlerine yansıma riski oluşturmaya devam ettiğini ortaya koyuyor.

Yaptırım ve diplomasinin yoğunlaştırılmasının öte yüzünde, sivil bedel saat başı artıyor. Çarşamba gece geç saatlerde Rusya'nın insansız hava araçları, Kiev'in Obolonsky ve Desnyansky bölgelerini vurdu; aralarında 4 çocuğun da bulunduğu 12 kişi yaralandı, 4 kişi hayatını kaybetti. Kramatorsk'taki 30 can, Pryluky'de enkaz altındaki 5 çocuk ve Kiev'deki henüz soğumamış bombalı çukurlar, kış öncesinde yardım taahhütleri ve yaptırım etkinliği açısından çifte bir gerçeklik sınavı oluşturuyor.