Vance từ chối ủng hộ Netanyahu: Sự ủng hộ công khai của Trump đụng độ với bầu cử giữa kỳ Mỹ

Israel dự kiến bỏ phiếu ngày 27/10/2026, trong khi các phát biểu công khai của ban lãnh đạo Mỹ không nhất quán. Theo Al Jazeera, Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance từ chối ủng hộ Netanyahu trong một cuộc phỏng vấn với phóng viên Mark Halperin: “Tôi không phản đối việc ủng hộ ông ấy, cũng không đồng ý ủng hộ ông ấy, và tôi sẽ không can thiệp vào cuộc bầu cử của Israel.” Ông bổ sung: “Tôi ủng hộ các ứng cử viên của Mỹ, và trọng tâm của tôi là bầu cử giữa kỳ Mỹ.” Chỉ một ngày trước đó, Tổng thống Trump đã tuyên bố rõ ràng ủng hộ Netanyahu.

Đây không phải là sự chuyển hướng công khai chống lại Israel. Vance vẫn ủng hộ việc Mỹ tiếp tục hỗ trợ Israel, nhưng một số người Cộng hòa gốc Do Thái vẫn nghi ngờ mức độ cam kết của ông với liên minh Mỹ-Israel. Theo Al Jazeera, khi Israel phản đối một kế hoạch ngừng bắn với Iran vào tháng 6, Vance đã cảnh báo: “Bạn không thể giải quyết mọi vấn đề an ninh chỉ bằng tàn sát.” Ông cũng yêu cầu nội các của Netanyahu không nên xa cách Trump, gọi Tổng thống là “đồng minh mạnh mẽ duy nhất mà Israel còn có”.

Trump chọn công khai ủng hộ, còn Vance từ chối can thiệp. Vance cũng từng ủng hộ các lãnh tụ nước ngoài: theo Al Jazeera, vào tháng 4/2026, ông đã ủng hộ cựu Thủ tướng Hungary theo cánh hữu Viktor Orbán, người sau đó thua áp đảo Peter Magyar trong cuộc bầu cử. Điều này tạo ra bối cảnh rủi ro chính trị cho lựa chọn của Vance lần này, nhưng không thể từ đó suy ra rằng giữa hai trường hợp có mối quan hệ nhân quả trực tiếp.

Trên mặt chính sách, gánh nặng càng lớn hơn. Al Jazeera cho biết, kể từ khi trở lại nắm quyền vào tháng 1/2025, chính quyền Trump vẫn tiếp tục bán vũ khí cho Israel; Mỹ và Israel đã bị cuốn vào cuộc xung đột với Iran, và Mỹ cũng tăng cường gây áp lực lên Tòa án Quốc tế về Tội phạm. Việc bán vũ khí, sự tham gia của Mỹ và Israel vào cuộc chiến cùng áp lực chính trị lên các cơ quan tư pháp đang cùng tồn tại, làm nổi bật căng thẳng giữa các cam kết an ninh và trách nhiệm tư pháp.

Chi phí của cuộc xung đột cũng đã lan trở về nước Mỹ. Theo Al Jazeera, cuộc chiến của Mỹ và Israel chống Iran đã làm tăng chi phí cho người tiêu dùng Mỹ, nhưng không cung cấp dữ liệu đủ để định lượng mức tăng giá cả hoặc chi phí sinh hoạt của gia đình. Báo cáo từ đó liên kết việc ủng hộ đồng minh với bầu cử giữa kỳ: một khi xung đột ở nước ngoài ảnh hưởng đến cử tri thông qua giá cả tiêu dùng, việc tiếp tục ủng hộ đồng minh sẽ không thể tách bạch khỏi lá phiếu nữa.

Vẫn chưa rõ sự ủng hộ của Trump có thể mang lại bao nhiêu phiếu bầu. Al Jazeera cho biết, một số khảo sát cho thấy Đảng Yashar dẫn trước Đảng Likud; lãnh đạo Đảng Yashar, cựu Tư lệng Quân đội Israel Gadi Eisenkot, đã nói sẽ tìm cách lập liên minh phe chống đối để thành lập chính phủ. Báo cáo không nêu cụ thể phát biểu ủng hộ Netanyahu của Trump, cũng không giải thích mẫu khảo sát, phương pháp hay sai số của các khảo sát liên quan; vì vậy, không thể khẳng định rằng sự ủng hộ của Tổng thống đủ để thay đổi tình thế bầu cử.

Đến ngày bỏ phiếu 27/10, liệu Likud có giữ được vị trí cầm quyền, Đảng Yashar có gom góp được lực lượng phe chống đối, và sự ủng hộ của Trump có bù được khoảng cách mà Likud đang thua trong một số khảo sát hay không, tất cả vẫn còn phải được kiểm chứng. Quyết định của Vance đã vạch một ranh giới rõ ràng: ông không đưa thêm sự ủng hộ cho cuộc vận động cụ thể của Netanyahu, nhưng cũng không rút lại lập trường ủng hộ việc Mỹ tiếp tục hỗ trợ Israel; Trump thì đã đứng về phía Netanyahu.