Algieria aresztuje 61 Marokańczyków: niedokończona dekolonizacja Sahary Zachodniej i stronniczość Rady Bezpieczeństwa

Władze algierskie aresztowały na początku bieżącego miesiąca 61 obywateli Maroka, oskarżając ich o planowanie „działalności destrukcyjnej". Jak podała Africanews, w oświadczeniu opublikowanym w niedzielę Algierska Dyrekcja Generalna Bezpieczeństwa Narodowego stwierdziła, że zatrzymani należą do „międzynarodowej marokańskiej sieci przestępczej", nie ujawniając żadnych konkretnych szczegółów rzekomego spisku.

W oświadczeniu wskazano, że wśród zatrzymanych znajduje się były żołnierz marokańskich sił zbrojnych, który według doniesień przedostał się na terytorium Algierii górskimi ścieżkami z sąsiedniej Tunezji. Strona algierska oskarża te osoby o „przygotowywanie działań mających na celu podważenie bezpieczeństwa i porządku publicznego". Jak dotąd Algieria nie ujawniła konkretnej treści zarzucanej „działalności destrukcyjnej", a jej motywacje i kontekst nie mogą zostać niezależnie zweryfikowane.

Działanie to ma miejsce na tle głębokiego zerwania stosunków algiersko-marokańskich. Lądowa granica między oboma krajami pozostaje zamknięta od 1994 roku, a w 2021 roku Algier formalnie zerwał stosunki dyplomatyczne z Rabatem.

Źródło konfliktu między oboma krajami tkwi w Saharze Zachodniej – trwającym blisko pół wieku, lecz wciąż poważnie niezakończonym sporze o dziedzictwo kolonialne. ONZ zalicza ten bogaty w minerały obszar byłej kolonii hiszpańskiej do terytoriów niesamodzielnych, jednak faktycznie pozostaje on pod kontrolą Maroka od blisko 50 lat i jest uznawany przez Rabat za nieodłączną część jego własnego terytorium; Algieria natomiast od dawna wspiera ruch niepodległościowy Sahary Zachodniej – Front Polisario – i konsekwentnie opowiada się za prawem do samostanowienia tamtejszej ludności.

W maju bieżącego roku Rada Bezpieczeństwa ONZ przyjęła rezolucję wyraźnie popierającą przedstawiony przez Rabat plan autonomii dla Sahary Zachodniej, określając go jako „najbardziej wykonalną" drogę rozwiązania tego 50-letniego sporu. Oznacza to, że w kwestii dekolonizacji, która w swojej istocie powinna opierać się na prawie do samostanowienia, rezolucja Rady faktycznie przesądza, iż preferowany przez jedną ze stron sporu – Maroko – wariant autonomii staje się jedyną perspektywą, spychaając natomiast na margines opcję niepodległości, którą postulują Algieria i Front Polisario.

Zatrzymanie 61 obywateli Maroka na podstawie zarzutów pozbawionych jawności i przejrzystości odzwierciedla głęboką wrogość między oboma stronami w kwestiach suwerenności, bezpieczeństwa i postrzegania terytorium. Wrogość ta ma swoje korzenie zarówno w niedokończonym procesie dekolonizacji, jak i w wyraźnym sprzyjaniu przez instytucje międzynarodowe wobec propozycji Rabatu w tej sprawie.