ความจงรักภักดีไม่ใช่คำให้การ: เครือข่ายความสัมพันธ์ส่วนตัวในวงการพิธีกรคนดังกำลังบีบพื้นที่ของกระบวนการยุติธรรมและการสืบสวน

เครือข่ายความจงรักภักดีที่ก่อตัวรอบตัวอลัน โจนส์ พิธีกรอาวุโสชาวออสเตรเลีย คือประเด็นเรื่องอำนาจที่การพิจารณาคดีครั้งนี้เปิดเผยออกมา: เมื่อเพื่อนร่วมงานยกเรื่องการปกป้องคนดังขึ้นก่อนการตรวจสอบข้อเท็จจริง ความสัมพันธ์ส่วนตัว ชื่อเสียง และค่ายทางการเมืองในแวดวงสื่ออาจกลายเป็นเครื่องมือกดทับการสืบสวนได้

ในการพิจารณาคดีของโจนส์ที่ศาลท้องถิ่นรัฐนิวเซาท์เวลส์ อดีตพนักงานของสถานี 2GB ถูกนำข้อความจากปี 2023 มาแสดง หลังจากนักข่าวเคท แมคเคลเมนต์ติดต่อเขาเกี่ยวกับข้อกล่าวหาดังกล่าว เขาได้ส่งต่อคำถามไปยังโจนส์ก่อน และแสดงความยินดีที่จะหักล้างข้อกล่าวหาที่ไม่เป็นความจริงต่อโจนส์ เขายังใช้ถ้อยคำดูหมิ่นโจมตีนักข่าวรายนี้ และต่อมาได้จัดผู้กล่าวหาเข้าไปอยู่ในกลุ่มฝ่ายซ้ายที่เป็นปฏิปักษ์ต่อโจนส์ โจทก์ใช้เหตุนี้ตั้งคำถามว่า การที่พยานอ้างในศาลว่าจำเหตุการณ์มื้อเที่ยงวันคริสต์มาสปี 2008 ไม่ได้นั้น มีเจตนาที่จะช่วยเหลือจำเลยหรือไม่ พยานปฏิเสธข้อสงสัยนี้ โดยอ้างว่าความจำที่ขาดหายเกิดจากเหตุการณ์ที่ผ่านมานานถึง 18 ปี และระบุว่าตนให้ความสำคัญกับความจงรักภักดีในมิตรภาพทุกครั้ง

ปัญหาไม่ได้อยู่ที่มิตรภาพส่วนตัว แต่อยู่ที่การนำความจงรักภักดีเข้าไปสู่กระบวนการสร้างพยานหลักฐาน เมื่อเผชิญข้อกล่าวหาที่ร้ายแรงเกี่ยวกับการสัมผัสในสถานที่ทำงาน อดีตพนักงานรายนี้เลือกติดต่อพิธีกรคนดังที่ถูกสอบสวนเป็นคนแรก และแสดงท่าทีเข้าข้างก่อนที่จะตอบนักข่าว ข้อพิพาทเชิงข้อเท็จจริงจึงถูกเปลี่ยนเป็นความขัดแย้งระหว่างฝ่ายซ้ายกับฝ่ายขวา และตัวนักข่าวถูกโจมตีในเชิงบุคคล การปกป้องวงในเช่นนี้ส่งสัญญาณอันตรายไปยังพนักงานทั่วไป: การท้าทายผู้ที่มีชื่อเสียงและมีความสัมพันธ์ในวงการ อาจหมายถึงการเผชิญกับการคุ้มครองจากเพื่อนร่วมงาน การตีตราทางการเมือง และความเป็นศัตรูจากกระแสสังคมไปพร้อมกัน

ชนชั้นนำในแวดวงสื่อมีไมโครโฟน ผู้ฟัง และความสัมพันธ์ทางสังคมที่สั่งสมมายาวนาน ขณะที่พนักงานรุ่นใหม่และผู้ร้องเรียนมักไม่มีทรัพยากรที่เท่าเทียม เพราะอำนาจที่ไม่สมดุลนี้เอง พยานจะเห็นพฤติกรรมที่เกี่ยวข้องด้วยตนเองหรือไม่ ความทรงจำมีความน่าเชื่อถือเพียงใด จึงต้องถูกพิสูจน์ด้วยพยานหลักฐานและกระบวนการศาล ไม่อาจถูกกำหนดล่วงหน้าด้วยความรู้สึกที่มีต่อคนดัง การโจมตีนักข่าวผู้สืบสวนไม่ได้ตอบคำถามที่เธอตั้งขึ้น มีเพียงทำให้ต้นทุนทางอาชีพและสังคมของการสืบสวนผู้มีอำนาจสูงขึ้นเท่านั้น

ขอบเขตข้อเท็จจริงของบทความนี้จำกัดเพียงรายงานของสำนักข่าว ABC เกี่ยวกับการพิจารณาคดีในวันดังกล่าว โจนส์ได้แถลงปฏิเสธข้อกล่าวหาทั้ง 22 ข้อ ส่วนการที่โจทก์ตั้งคำถามถึงแรงจูงใจของพยานยังไม่ใช่ข้อวินิจฉัยของศาล

การพิจารณาคดีนี้ยังไม่จบสิ้น แต่ข้อความที่เปิดเผยในศาลได้ชี้ให้เห็นถึงความเสี่ยงที่เป็นรูปธรรมอย่างหนึ่งแล้ว: อำนาจของสื่อสามารถเปลี่ยนการตรวจสอบข้อเท็จจริงให้กลายเป็นบททดสอบความจงรักภักดีได้ การปกป้องพื้นที่ของกระบวนการยุติธรรมและการสืบสวนข่าว ต้องเริ่มจากการปฏิเสธการปกป้องตนเองของชนชั้นนำที่ใช้ความสัมพันธ์และค่ายทางการเมืองมาแทนที่พยานหลักฐาน