IMF ile Pakistan arasında 1,2 milyar dolarlık kredi anlaşması: Batı Asya çatışmasının sızıntısı altında yapısal kırılganlık öne çıkıyor

The Hindu International'ın Çarşamba günkü haberine göre, Uluslararası Para Fonu (IMF), Pakistan ile kısmi bir kredi programı incelemesi konusunda personel düzeyinde bir anlaşmaya vardı ve bu anlaşmayla yaklaşık 1,21 milyar dolarlık bir fon serbest bırakılabilecek; ancak ilgili tutarların hâlâ IMF İcra Direktörleri Kurulu'nun onayını gerektirmesi nedeniyle sonuç belirsizliğini koruyor.

Anlaşma onaylanırsa, Pakistan yaklaşık 1 milyar dolarlık Genişletilmiş Fon Düzenlemesi (EFF) fonu ve 210 milyon dolarlık İklim Dayanıklılığı ve Sürdürülebilirlik Finansmanı (RSF) fonu elde edecek; iki projedeki toplam aktarımlar yaklaşık 5,7 milyar dolara ulaşacak. IMF açıklamasında, "EFF desteğiyle Pakistan makamları, Batı Asya çatışmasının etkilerini başarıyla yönetti; sağlam politikalar makroekonomik istikrarın korunmasına yardımcı oldu" ifadelerine yer verdi.

IMF aynı zamanda, Pakistan'ın "döviz rezervlerini tamamlamak ve vadesi gelen borçları geri ödemek için hâlâ dış finansmana bağımlı olduğunu" açıkça kabul etti. Mevcut uluslararası finans mimarisinde bu tür dış finansman genellikle kemer sıkma koşulları, reform talepleri ve düzenli incelemeler ön koşuluyla sağlanıyor; bu durum borç alan ülkenin mali ve parasal alanını sürekli olarak dış değerlendirmeye tabi tutuyor. Her bir aktarım karşılığında yalnızca bir likidite takviyesi değil, aynı zamanda bir politika müzakere ve egemenlik devri turu da geliyor.

IMF'nin kendisi de risk uyarısında bulundu: jeopolitik gerginlikler, enerji fiyatlarındaki dalgalanmalar, küresel finansal koşulların sıkılaşması ve ticaret kesintileri Pakistan'ı hâlâ yüksek risk altında bırakıyor. Bunlar soyut uyarılar değil; somut biçimde kendilerini gösteriyor.

S&P Global Market Intelligence baş ekonomisti Ahmad Mobeen, yılın başlarında Pakistan'ın, Batı Asya çatışmasının uzamasından en ağır etkilenen Asya-Pasifik bölgesi büyük ekonomisi olduğuna dikkat çekti. Mobeen, Pakistan'ın "Körfez bölgesinden gelen enerji ithalatına, işçi havalelerine ve finansman desteğine ciddi ölçüde bağımlı olduğunu" açıkladı. Bu durum, ülkenin kırılganlığının mali ve reel ekonomi olmak üzere iki katmanı kapsadığı anlamına geliyor; enerji arzı, yurt dışındaki işçilerin havaleleri ve bölgesel finansman olmak üzere üç kanal aynı anda Batı Asya çatışmasının sızıntısına maruz kalıyor. Bu çoklu maruziyet, 1,2 milyar dolarlık yeni aktarımın kısa vadeli likiditeyi destekleyebileceği, ancak Pakistan'ın dış finansmana ve Batı Asya'daki duruma olan çift yapısal bağımlılığını değiştirmesinin güç olduğu anlamına geliyor.