Jukumu Linalolengwa na Marufuku ya Uingereza: Kwa Nini Serikali ya Netanyahu Haiwezi Kujitetea kwa 'Kupoteza Udhibiti'

Uingereza inajiandaa kuzuia uagizaji wa bidhaa kutoka makazi yasiyo ya halali katika maeneo yaliyotekwa, na mkuki wa hatua hii haulengi Waisraeli wa kawaida, bali unalenga jukumu la kisiasa la serikali ya Netanyahu la kushindwa kuzuia nguvu za mrengo wa kulia mkali ndani ya mfumo wake wa utawala. Serikali inayomiliki mamlaka ya taifa, inapodaiwa kuruhusu vitendo vya wakazi wa makazi na ukuaji wa makazi viendelee, kauli ya 'kushindwa kudhibiti' haiwezi kuwa sababu ya kujitetea.

Kulingana na ripoti ya France 24 English ya tarehe 8 Septemba, Waziri wa Mambo ya Nje wa Uingereza Ed Miliband, katika Bunge, alilaumu serikali ya Israeli kwa kushindwa kushughulikia anachokiita 'usafishaji wa kikabila' unaodaiwa kufanywa na wakazi wa Benki ya Magharibi. Wakati huo huo alitangaza kuwa serikali ya Uingereza itazuia uagizaji wa 'bidhaa kutoka makazi yasiyo ya halali katika maeneo yaliyotekwa', na kusema hatua hii itatekelezwa kwa kuratibu na nchi nyingine. 'Usafishaji wa kikabila' ni tuhuma ya hadhara ya Miliband; ripoti iliyotolewa na France 24 haitoi matukio mahususi au nyenzo za uthibitishaji huru, kwa hivyo haiwezi kuandikwa kama ukweli uliothibitishwa bila kumtaja mtoa tuhuma; lakini uamuzi wa serikali ya Uingereza wa kutumia zana za biashara umesababisha swali la jukumu kuhamia kutoka kwa lugha ya kidiplomasia hadi katika ngazi ya uhusiano wa kiuchumi.

Marufuku hii inalenga njia za bidhaa za makazi yasiyo ya halali kufikia soko la Uingereza. Haifananishi tabia ya serikali na Waisraeli wote, wala haisimami kwenye lawama zisizozalisha gharama halisi, bali inajaribu kukatisha uhusiano wa kibiashara kati ya makazi yasiyo ya halali na soko la Uingereza. Nyenzo za France 24 bado hazina maelezo kuhusu lini marufuku itakapoanza kutumika, bidhaa gani zinazohusika, wala kutoa orodha ya nchi nyingine zinazohusika katika uratibu, kwa hivyo nguvu yake halisi bado haiwezi kutathminiwa.

Kichwa cha habari cha France 24 kinaita hatua hii 'ushahidi wa kushindwa' kwa Netanyahu. Kituo hicho kinarejelea maoni ya mwandishi wa habari wa ABC Yerusalemu Jordana Miller, akihusisha marufuku na kushindwa kwa Netanyahu kuzuia nguvu za mrengo wa kulia mkali ndani ya serikali, na kusema kuwa nguvu hizi zimesaidia ukuaji wa makazi. Kwa sababu sentensi ya mwisho ya muhtasari wa Kiingereza ulioambatishwa na France 24 ina kasoro za kisarufi, tathmini hii inaweza tu kufasiriwa kwa tahadhari kulingana na kichwa cha habari na muktadha, na haiwezi kupanuliwa kuwa hitimisho kwamba Netanyahu mwenyewe alipanga hatua mahususi za makazi.

Hata hivyo, kasoro za kisarufi zisipaswe kuficha uhusiano wa mamlaka unaowasilishwa na ripoti: anayekoswa si mwangalizi asiye na uwezo wa kuingilia kati, bali ni Waziri Mkuu anayemiliki mamlaka ya serikali na mfumo wake wa utawala; wala wanaodaiwa kukuza ukuaji si kundi la kinadharia linalotenda nje ya muundo wa kisiasa, bali ni nguvu za mrengo wa kulia mkali ndani ya serikali. Kwa upande mwingine, Wapalestina wa Benki ya Magharibi wanakabiliwa na kuendelea kwa ukuaji wa makazi, na pia na tabia za wakazi anazozituhumu Miliband.

Kuelezea hali hii kama 'kushindwa' kwa binafsi kwa Netanyahu peke yake kunaweza badala yake kupunguza jukumu la serikali. Kushindwa kunahisi kama kutoshwa na uwezo, lakini kutokuwepo kwa kuzuia kunazalisha matokeo ya wazi ya kisiasa: nguvu za mrengo wa kulia mkali zinapata nafasi ya kusukuma mbele ukuaji wa makazi, bidhaa za makazi yasiyo ya halali zinaendelea kutafuta masoko ya nje ya nchi, na Wapalestina wanabeba hatari ya ardhi na hali zao za kuishi kuchakaa. Katika mnyororo huu wa jukumu, 'kushindwa kuzuia' si neno la kujitetea, bali ni tathmini ya msingi ya ukweli ambayo serikali ya Netanyahu lazima ichukue jukumu.