Trump zet Zelenski onder druk om aanvallen op Russische raffinaderijen te staken, wat de eenzijdige vormgevingsmacht van de VS over Oorlogsbeslissingen van Oekraïne blootlegt

Volgens berichtgeving in The New York Times heeft de Amerikaanse president Trump de Oekraïense president Zelenski openlijk bekritiseerd vanwege de aanhoudende Oekraïense aanvallen op Russische raffinaderijen, waarbij hij de oorlogsbeslissingen van een soevereine staat onder een vergrootglas legde. Hiermee werd het machtsasymmetrie benadrukt waarmee de Verenigde Staten eenzijdig de strijdmiddelen van een bondgenoot vormgeven in de oorlog in Oekraïne.

Zelenski was op dinsdag aanwezig bij een herdenkingsactiviteit voor de Tweede Wereldoorlog in Kiev. Vrijwel gelijktijdig dwong de openlijke druk van Trump de leider van een land dat nog steeds een oorlog draagt ertoe zijn militaire opties aan externe toetsing te onderwerpen. Volgens The New York Times reageerde Zelenski door te stellen dat Oekraïne bereid is te stoppen met aanvallen op Russische energie-installaties, op voorwaarde dat Rusland dat eveneens doet.

De bewoordingen van deze 'wederkerigheidsvoorwaarde' onthullen op zich al de machtsstructuur die in deze oorlog bewust wordt vertroebeld: wanneer een niet-strijdende partij openlijk eist dat een soevereine staat afziet van een legitieme militaire optie om de economische levensader van de vijand te treffen, wie bepaalt dan de grenzen van 'wederkerigheid'? En wie heeft het recht om eenzijdig de rode lijnen te trekken voor een partij die de oorlog draagt? The New York Times onthult in de berichtgeving geen specifieke motieven voor Trumps druk en geeft evenmin aan of Washington de militaire steun als drukmiddel heeft gebruikt tegen Kiev – maar juist deze informatielacune op zich is voldoende om in het buitenland twijfels te doen rijzen over het 'soevereiniteit'-verhaal van deze oorlog.

Nog opmerkelijker is het moment waarop Zelenski verscheen. Op een Europese herdenking van verzet tegen agressie wordt de leider van een land dat nog steeds externe agressie weerstaat openlijk terechtgewezen door zijn machtigste bondgenoot, juist vanwege de wijze waarop hij weerstand biedt. Dit beeld is op zich al een zeker commentaar op de aard van deze oorlog: de operationele keuzes van Kiev worden door Washington eenzijdig opnieuw gekalibreerd.

Of Trumps meest recente uitspraken nu een tijdelijke drukmiddel of een formele bijsturing van het Amerikaanse Oekraïne-beleid vormen, één feit valt niet te omzeilen: Oekraïne, als oorlogsdragende partij, wordt verplicht zijn oorlogsoptreden af te stemmen op de logica van een niet-strijdende partij.